“Xeyirlə şər qardaşdır” deyiblər. Qohum-əqrəbanın, dost-tanışın hüzr məclislərində iştirak etməli oluruq. Həyatdır, ölüm hər kəsin qapısını döyür nə zamansa. Belə vaxtlarda hüzr sahibi rəhmətə gedənin məclisini idarə etmək üçün savadlı molla axtarır. Və haqlıdır da. Mollanı dəvət etməzdən öncə soruşurlar ki, məclisi necə aparır, savadlıdırmı, ya yox? Şükür ki, bilikli, məlumatlı mollalarımız da var. Get-gedə bizi dinimizlə, Müqəddəs Kitabımızla dolğun məlumatlandıra bilən mollalarımızın, din xadimlərimizin sayı artır. Bu məsələ öz yerində, mənim sözümün məqsədi, mətləbi ayrıdır. Dərdim hüzr məclislərimizdir. Belə məclislərin də özünəməxsus ab-havası, ədəb-ərkanı var.

Bu günlərdə bir hüzr yerində idim. Yenə savadlı molla məsələsi... Hüzr evi axtardığını tapmağına tapmışdı, amma... Molla çadıra təşrif buyurdu. Hörmətlə hamını salamlayaraq, keçdi yuxarı başa. Ənənəyə sadiq qalaraq Kitabını çıxardı, çeşməyini taxaraq, başladı avazla Quran oxumağa. Məclis əhli də “ənənəyə” sadiq idi: üç-üç, beş-beş söhbət edirdilər. Molla gördü ki, yox, çarəsi yoxdur, başladı ucadan oxumağa, amma o, səsini yüksəltdikcə məclisdə əyləşənlərin bir qisminin də səsi yüksəldi. Elə bil, bəhsə girmişdilər - kimin səsi bərk çıxar. Molla da az qala qışqıra-qışqıra oxuyurdu ayələri. Bir-neçə dəfə başını qaldırıb nəzakətlə məclisdəkilərə səsləndi: “Ay məclis əhli, sizi narahat edirəmsə, mən susum, ya da durum gedim, siz danışın. Mənə hörmət qoymursuz, heç olmasa İlahi Kitabdan oxuduğum ayələrə, ölənin ruhuna hörmət edin”. Məclis əhli susdu. Sevindim. Amma sevincim qursağımda qaldı. Sakitlik heç bir dəqiqə çəkmədi. Sanki bazarda idim. Yenə ağız deyəni qulaq eşitmirdi. Əmioğlu qayıdıb ucadan danışan yaşlılara bir göz ağartması da verdi: “Ay kişilər, ayıbdı, imkan verin molla duasını oxusun, getsin...” Molla da öz işini, səsi qısılsa da, isti havada çadırın içində tər tökə-tökə ləyaqətlə yerinə yetirirdi. Dinləyən olsa da, olmasa da. Öz aramızdır, kişi harada olduğunu dərk etmişdi. Artıq nəsə deməyin xeyri yox idi. Məclisin sonunda molla süfrəyə təamın gətirilə biləcəyinə işarə verdi. Özü isə camaata “nuş edin, Allah qəbul etsin” - deyib, havaya çıxdı.

Çörək paylandı. Elə bil, qurbağa gölünə daş atdılar. Bayaqdan xeyli müddət görüşməyən, məclisdə dil-boğaza qoymayan qohumlar yeməyi görən kimi elə vəziyyət aldılar ki, sanki bir-birini tanımırdılar - yedilər, içdilər. Sonra “Fatihə” də verildi, süfrə duası da oxundu və sair və ilaxır... Əhli-məclis çölə çıxıb yediyini həzm etməklə məşğul olmağa başladı.

Mənə bir məqam qəribə göründü. Həmişə məclisdə mollada səhv axtarırıq. Mollanı ittiham edirik. Geyim-kecimindən danışırıq. Bəs özümüzü necə, görürükmü?! Bəzən bu cür yas yerlərində elə səs-küy olur ki, kənardan baxan elə bilər ki, toy çadırıdı. Sadəcə musiqiçilər yoldadı hələ gəlməyib. Bu cür ab-hava yaranır. İndi siz deyin, əziz oxucular, bu cür yas məclisində savadlı mollaya nə hacət və yaxud da beləsinin orada nə işi?!.. Nə isə, həmin gün satira ustası olmadığıma təəssüfləndim. Düşündüm ki, güclü qələm sahibi ola, gördüklərimi yaza. Satiraçı olmasam da, Allah bəndəsiyəm, gözəl bilirəm ki, ÖLÜM bir gün hamımızın qapısını döyəcək. Gəlin öləndən sonrakı halımızı indidən düşünək. Düşünək ki, sonradan bizim də RUHUMUZU incitməsinlər!

Oqtay ORUCLU