İnsan həyatı başdan-başa bir müəmmadır desəm…

Harada doğular, harada yaşayar, harada ölər? Bəlli olmaz ki...

Qəribliyə yolçuluğun astanasında anama sual etmişdim: "Demək ki, mənim qəbrim qürbətdə olacaqmış?". Anam isə cavabında: "Sən qəbrinin harada olacağını dərd etmə, ruhunun harada, hansı məkanda olacağının dərdini et" dəmişdi…

İndi Vətənimə qəriblikdən baxıram. Doğulduğum, uşaqlığımın, gəncliyimin geçdiyi Vətənimdən cismən ayrı olsam da, biz heç qopmadıq ki bir-birimizdən…Onun hər dərdi dərdim, hər acısı acımdır.

20 yanvardır bu gün…Milli matəm günümüz. Vətənimin, Vətəndə olanın, olmayanın, özünü Vətəndən bir parça sayan mənim kimi minlərcə qəribin, soydaşın, dindaşın, vətəndaşın, bir sözlə-özünü bu Vətənin daşı-çınqılı hesab ədən hər kəsin hüzn günüdür.

20 yanvrardır bu gün…Hüznün gətirdiyi oyanış, dirəniş, azadəlik günüdür.

21 il öncə…Yaxşı xatırlayıram, 1-ci sinif şagirdiydim. Təqvimdə 19 yanvar, soyuq qış axşamı. Ailəcə televizorun qarşısındaydıq. Anidən televizorda bütün kanalarda yayın dayandı. Atam təlaşla yerindən qalxaraq, həyəcanlı bir səslə: "Teleqüllə getdi" dedi. "Teleqüllə"nin getməsi Bakının ciddi zərbə alması demək idi. Hər halda bu nəticəyə mən gəlmişdim - atamın o andakı davranışından. Televizorumuz susmuşdu, radiomuzu işə saldı atam. O axşam "Azadlıq" radiosundakı Mirzə Xəzərin də səsində bir başqa coşqu vardı. Bəli, o gəcə Bakının "Şanlı Qızıl ordu" tərəfindən qızıl qana boyanmasını Mirzə Xəzərdən duyduq. İnanılması zor olan gerçəkləri duyduq…

Bir neçə il keçmişdi… Əyalətdən Bakıya gəlmişdik. Atam məni Şəhidlər xiyabanına ziyarətə götürmüşdü. Bir-birinin ardınca düzülən şəhid qəbirləri başımı döndürmüşdü. Axı mənim əlimdə cəmi iki qərənfil vardı… Hansı şəhidin məzarına qonaq olacaqdı mənim qərənfillərim?! Biz Şəhidlikdən ziyarətimizi edib döndük, amma qərənfillərim orada qaldı - gənc şair Ülvünün məzarının müsafiri olaraq…

Sonra Bakıda keçən tələbəlik illərim… Artıq mənim üçün bir vətəndaş borcu, bir insanlıq görəviydi hər ildönümündə Şəhidliyi ziyarət etmək…

21 il keçir… Bu illər ərzində mənim kimi minlərcə insan ziyarət etdi Şəhidliyi, minlərcə qərənfil al rəngiylə qəbirləri qan rənginə boyadı… Amma edəcəyimiz iş bir tək bumu? O məzarlıqda uyuyan şəhidlərimizin etdiklərinin müqabilində bizim etdiklərimiz heç olaraq qalmaqdadır. Hesab sora bildikmi? Acımızı ala bildikmi? Bunlar bir yana, bu şəhidlərin canları, qanları bahasına qazanılan azadəliyə sahib çıxa bildikmi? Bu oyanış dərsindən başımız tərs döndü dəyəsən, köksümüzdən Qarabağımızı yarıb çıxarmalarını müsadə etdik. Dəfələrcə vurulduq, zərbətləndik, yaralandıq, itirdik…

Harda oldu yanlışımız? Nədə oldu yanlışımız? Bu sualları beynimizdə canlandırırıb cavabını tapdığımızda, məhz o zaman "Gözə göz, dişə-diş, qana-qan" deməyin zamanının çoxdan gəldiyini fərq etmiş olacağıq…

İtirdiklərimizi geri almaq ümidiylə…

Qarabağlı bir Azərbaycan həsrətiylə…

Aygün Güney